• ۵ بازدید
  • تقویم روزنامه فرهیختگان ۱۰:۰۰ - ۱۳۹۸/۰۴/۱۹
  • نظرات روزنامه فرهیختگان۰
  • 0
  • 0
رئیس دانشگاه پیام‌نور در گفت وگو با «فرهیختگان»:

هیچ رشته‌ای حذف نخواهد شد

با رئیس دانشگاه پیام‌نور درباره تحولات پیش‌روی این دانشگاه، وضعیت فعالیت‌ها و عملکرد بین‌المللی پیام‌نور، آخرین وضعیت جذب اساتید و گلایه‌های فعالان فرهنگی این دانشگاه به گفت‌وگو پرداختیم که در ادامه می‌خوانید.

به گزارش «فرهیختگان آنلاین»، دانشگاه پیام‌نور، ازجمله دانشگاه‌های پرجمعیت کشور است که برای تحقق شعار آموزش برای همه، همه‌وقت و همه‌جا از مهرماه 1367 فعالیت خود را آغاز کرده و در طول فعالیت‌های 30 ساله خود فراز و نشیب‌های بسیاری تجربه کرده است.  پیام‌نور که در کنار بودجه مصوب به شهریه دانشجویان وابسته است، در سال‌های اخیر با کاهش شدید دانشجو مواجه شده، به شکلی که از جمعیت یک‌میلیون و 200‌هزار نفری دانشجویان پیام‌نوری در ابتدای دهه 90، هم‌اکنون 400 هزار نفر در حدود 500 واحد و مرکز مشغول به تحصیل هستند که به گفته رئیس این دانشگاه با بیش از چهارهزار عضو هیات‌علمی در رشته‌های مختلف و ۱۰هزار کارمند پشتیبانی می‌شوند. اعتراض اساتید و اعضای هیات‌علمی دانشگاه پیام نور به وضعیت استخدامی‌شان از دیگر چالش‌های بزرگ این دانشگاه در سال‌های اخیر بوده است.  محمدرضا زمانی، دوازدهمین فردی است که از سال 96 پس از تجربه چهار رئیس و سرپرست در طول چهار سال پرتلاطم از حیث مدیریتی، فعالیت خود را به‌عنوان رئیس این دانشگاه آغاز کرده است. زمانی معاونت پژوهشی و ریاست دانشگاه رازی، ریاست پژوهشگاه ملی مهندسی ژنتیک و زیست فناوری، مسئول کمیته‌های ایمنی زیستی، زیست فناوری و پدافند غیرعامل زیستی وزارت علوم و نیز ریاست کمیسیون دائمی هیات‌های‌امنای دانشگاه‌ها را در کارنامه خود دارد و سردبیر مجله پژوهش‌های سلولی و مولکولی و نیز مدیرمسئول مجله بیوتکنولوژی ایران است.  با او درباره تحولات پیش‌روی این دانشگاه، وضعیت فعالیت‌ها و عملکرد بین‌المللی پیام‌نور، آخرین وضعیت جذب اساتید و گلایه‌های فعالان فرهنگی این دانشگاه به گفت‌وگو پرداختیم که در ادامه می‌خوانید.

 

موضوع آمایش آموزش عالی یکی از اصلی‌ترین مباحثی است که در سال‌های اخیر توسط وزارت علوم دنبال می‌شود و به دنبال آن زمزمه ادغام و انحلال برخی مراکز آموزش عالی هرازچندگاهی شنیده می‌شود. دانشگاه پیام‌نور هم طبیعتا از این قاعده مستثنی نیست؛ به‌ویژه که درحال حاضر با کاهش دانشجو مواجه است. در سال 98 چه تغییری در واحدها و مراکز این دانشگاه صورت می‌پذیرد؟

مهم‌ترین نکته در این خصوص بحث ساماندهی است. ما یک شورایی را زیرمجموعه ستاد ساماندهی وزارت علوم طراحی کردیم. این شورا بین دانشگاه‌ها فقط در دانشگاه پیام‌نور تشکیل می‌شود و احکام اعضای آن، توسط وزیر علوم ابلاغ خواهد شد و تا یکی، دو هفته آینده با ترکیب خاصی کار خود را در دانشگاه آغاز خواهد کرد. در بخش‌های مختلف کشور نیز کمیته‌های پیگیری‌های این شورا را قرار دادیم تا به دنبال اجرای مصوبات آن باشند. هدف اصلی شورا، ساماندهی وضعیت دانشگاه پیام‌نور در سه سطح ساختار، مراکز و رشته‌هاست. طبق آماری که داریم، تعدادی از مراکز و واحدهای پیام‌نور از حد متعارف تعداد کمتری دانشجو دارند.

 تبدیل مراکز زیان‌ده پیام‌نور به مرکز کارآفرینی و نوآوری

ما برای بررسی وضعیت این مراکز از لغت ساماندهی استفاده می‌کنیم و بحث ادغام و انحلال را مطرح نمی‌کنیم، چراکه براساس پتانسیل‌های این مراکز و واحدها، اگر امکان تغییر ماموریت وجود داشته باشد، ماموریت‌ مرکز یا واحد را تغییر می‌دهیم. با مثالی این مطلب را توضیح می‌دهم. یکی از مراکز شهرستان‌های استان خراسان رضوی جزء همین مراکز بود که باید ساماندهی می‌شد. در این شهر پتانسیلی وجود دارد که می‌تواند در کارآفرینی و درآمدزایی منطقه موثر باشد. ما صحبت کردیم تا این مرکز دانشگاه پیام‌نور به مرکز نوآوری در یک راستای خاص و با ماموریت مشخص، با توجه به‌خصوصیات منطقه تبدیل شود. به دنبال همین امر تفاهمنامه‌ای با معاونت علمی و فناوری ریاست‌جمهوری امضا کردیم؛ هم با معاون پژوهشی وزارت علوم تفاهمنامه‌ای امضا کردیم و هم در حال حاضر مشغول اجرایی کردن تفاهمنامه‌ای هستیم که هفته گذشته با معاون توسعه روستایی و مناطق محروم ریاست‌جمهوری منعقد شد تا مراکزی را که مشکل دانشجویی دارند به سمت کارآفرینی و ایجاد اشتغال سوق دهیم. به‌عنوان نمونه در طرحی که روز گذشته در هفت استان به صورت پایلوت آغاز شد، فارغ‌التحصیلان را در یک زمینه خاص آموزش می‌دهیم؛ آموزشی که مورد تایید معاونت توسعه روستایی و مناطق محروم ریاست‌جمهوری است و این مجموعه تسهیلات موردنیاز برای راه‌اندازی شغلی که آموزش آن داده‌شده را در اختیار فرد قرار می‌دهند؛ یعنی کاری که هم مهارت‌آموزی در آن هست و هم اشتغال.

 ماموریت مراکز مناطق مرزی و محروم تغییری نخواهد کرد

بعضی مراکز به این سمت حرکت می‌کنند، بعضی دیگر را به سمت مراکز نوآوری جهت می‌دهیم و برخی دیگر را اگر توانمندی لازم را داشته باشند به سمت مرکز رشد هدایت می‌کنیم ولی بعضی از مراکز هم برایمان استثنا هستند. مراکز و واحدهایی که از نظر استراتژیک مهم باشند مثل جزیره ابوموسی یا جزء مناطق محروم و مرزی باشند یا در آن شهرستان، پیام‌نور تنها مرکز آموزش عالی موجود باشد حتی اگر جزء ساماندهی قرار بگیرند، در جهت مثبت و تقویت آنها قدم برمی‌داریم. امیدواریم در سال 98 موردی از ادغام یا انحلال نداشته باشیم اما ساماندهی به معنای تغییر ماموریت یا اعطاکردن یک ماموریت خاص یا تبدیل شدن به یک مرکز کارآفرینی اتفاق بیفتد.

این ساماندهی بر مبنای اسناد بالادستی خواهد بود؟

بله. یکی از طرح‌هایی که براساس سند جامع علمی کشور پیگیری می‌شود و جزء طرح‌های ستاد اقتصاد مقاومتی است، طرح ستاد آمایشی است که در وزارت علوم مطرح است، شورایی که ما داریم دقیقا زیرمجموعه آن است و براساس همان سیاست‌ها کار خواهد کرد.

وزارت علوم همیشه در طول سال‌های گذشته حساسیت ویژه‌ای درخصوص رشته‌های دانشگاه پیام‌نور داشته است؛ به‌ویژه رشته‌های فنی که از حدود سال 90 اضافه شد. چه اتفاقی برای رشته‌ها خواهد افتاد؟ آیا رشته‌های فنی پیام‌نور حذف خواهند شد؟

حذف رشته‌ها که عملا امکان‌پذیر نیست، چراکه این رشته‌ها عقبه‌ای در دانشگاه دارند؛ هم هیات‌علمی این رشته‌ها مشغول به فعالیت هستند، هم امکاناتی برای این قبیل رشته‌ها فراهم شده و هم دانشجویان در حال حاضر مشغول به تحصیل در این رشته‌ها هستند. در رشته‌هایی که ماموریت اصلی دانشگاه نبوده احتمالا توسعه بیشتری نخواهیم داشت، اما رشته‌هایی را که هم‌اکنون داریم، سعی می‌کنیم منطبق با وضعیت و ماموریت‌های آموزشی دانشگاه ادامه دهیم و رشته‌های جدیدی را در این زمینه اضافه کنیم. در مطالعات تطبیقی که داشتیم، خیلی از دانشگاه‌هایی که مثل ما open university یا مجازی هستند، رشته‌های علوم پایه و فنی دارند، منتها در جهت‌های خاص. این موارد هم در شورای ساماندهی بحث خواهد شد اما اینکه بگوییم برچیده می‌شود، خیر. باید بتوانیم از توان هیات‌علمی و امکانات فعلی دانشگاه استفاده کنیم.

 دانشگاه‌های خارجی مخاطب ما، سیستمی مانند پیام‌نور دارند

درخصوص فعالیت‌های بین‌المللی دانشگاه توضیح دهید. دانشگاه پیام نور تفاهمنامه‌های زیادی با دانشگاه‌های مختلف دنیا امضا کرده که به نظر می‌رسد نتیجه خاصی در پی نداشتند، مثلا چندی پیش با مسئولان افغانستانی دیدار داشتید، این ارتباطات چه نتایجی داشته است؟

اگر بخواهم از مثالی که زدید شروع کنم باید بگویم  فعالیت‌مان در افغانستان را از سال گذشته شروع کردیم. در کابل مرکز داریم و در هرات و مزارشریف هم به دنبال نمایندگی هستیم. مسائلی درخصوص سرفصل‌ها در این کشور وجود داشت که مرتفع شد و در حال حاضر مشکلی آنجا نداریم و فعالانه پیش می‌رویم. در دانشگاه پیام‌نور در 40 کشور نمایندگی داریم. قراردادهایی که در دانشگاه پیام‌نور منعقد می‌شود مانند دانشگاه‌های دیگر نیست. دانشگاه‌های مخاطب ما، سیستمی مانند ما دارند، مانند اقبال لاهوری پاکستان. به همین خاطر رد و بدل شدن استاد یا دانشجو به شکل مرسوم وجود ندارد. اگر دانشجویی در کشور مقصد تقاضای تحصیل در رشته‌های ما را داشته باشد به شکل مجازی امکانش فراهم می‌شود که در حال حاضر حدود سه‌هزار نفر در این 40 نمایندگی مشغول به تحصیل هستند.

ارتباط و نحوه استقرار شما به چه صورت است؟

حضور ما در این کشورها به شکل فیزیکی نیست و منحصر به یک دفتر است. ما نیاز به فضای فیزیکی نداریم، این فضا در واقع سیستم رایانه‌‌ای دانشجوست.

این دانشجویان چگونه تحصیل می‌کنند؟

در کشورهایی که دانشجویان هستند، نماینده‌ای وجود دارد که این ارتباط را برقرار می‌کند. دروس و منابع از داخل کشور معرفی می‌شوند. برخی دروس هم که به شکل نیمه‌حضوری هستند نیاز به استاد دارند که نمایندگی ما استاد مدنظر را تامین خواهد کرد.

به چه صورت؟ اعزام استاد برای آنها دارید؟

بعضی مواقع از ایران اعزام خواهند شد و در بعضی موارد از ایرانیان مقیم آن کشور استفاده می‌کنیم. تفاوت ما با دانشگاه دیگر این است که نیاز به رفت و آمد زیادی نداریم. به همین خاطر به ظاهر خبری دیده نمی‌شود اما دانشجویان خارجی ما مشغول به تحصیل هستند.

 تعیین  تکلیف جذب اساتید پیام‌نوری تا پایان شهریور

ماجرای اعتراض اعضای هیات‌علمی دانشگاه پیام‌نور به کجار رسید؟ چه تعداد از آنها به صورت قطعی جذب می‌شوند؟

این افراد 894 نفر بودند. تقریبا 700 نفر از آنها، تعیین‌تکلیف نهایی شدند و به جز حدود 50 نفر که به‌خاطر بازنشسته بودن یا دوشغله بودن یا استعفا منفک شدند، احکام بقیه افراد زده شده است. حدود 200 نفر هم باقی مانده که باید تا پایان شهریور تکلیف‌شان روشن شود. ما در دانشگاه پرونده این افراد را بررسی کردیم و از نظر دانشگاه تعیین‌تکلیف صورت گرفته است و الان در نوبت هیات‌مرکزی جذب است که تا پایان شهریور فرصت دارد وضعیت آنها را روشن کند. برآورد ما این است که 60 تا 70 درصد این افراد هم که مشکلی ندارند، تایید ‌شوند و پس از برگشت پرونده به دانشگاه، احکام آنها هم صادر خواهد شد.

 همکاری افراد فاقد‌صلاحیت علمی به شکل دیگری در دانشگاه

 احتمالا تعدادی خواهند ماند که در حال رایزنی برای آنها هستیم تا بتوانیم به شکل دیگری در دانشگاه از آنها استفاده کنیم، چراکه طبق بخشنامه‌ای که شورای عالی جذب صادر کرده باید در پایان شهریور جذب یا منفک شوند. البته نمی‌خواهیم منفک شوند به دلیل اینکه بعضی از این افراد نزدیک 10 سال است در دانشگاه مشغول کار هستند. تلاش می‌کنیم و مشغول مذاکره با وزارت علوم، هیات جذب، کمیسیون آموزش و تحقیقات مجلس شورای اسلامی هستیم تا جایی را برای همکاری آنها با دانشگاه مشخص کنیم و اجازه ندهیم مشکلی برای این افراد به وجود بیاید. البته افراد مذکور کسانی هستند که در واقع از نظر علمی نمی‌شود هیچ کمکی به آنها کرد، تصور کنید فردی 10 سال در دانشگاه مشغول به کار بوده، معدل لیسانس او زیر 13-12 است و در طول سال‌های حضورش یک مقاله هم نتوانسته بدهد. این افراد را نمی‌توان از نظر علمی تایید کرد ولی سعی می‌کنیم با توجه به اینکه چند سال مشغول به کار بودند و سن آنها از سنی که بتوانند اشتغال جدیدی برای خود فراهم کنند گذشته، مشکلی برای آنها به وجود نیاید.

 با جریانات دانشجویی بیگانه نیستم

سوال آخر درخصوص فضای دانشجویی دانشگاه پیام‌نور است. فعالان فرهنگی این دانشگاه گلایه‌های مختلفی دارند، بودجه فرهنگی دانشگاه سالانه کاهش پیدا می‌کند، از طرف دیگر شما هم ارتباط مستقیمی با دانشجویان نداشته‌اید و خبری از دیداری در سطح دانشجویی دیده نمی‌شود.

از سال 96 که مشغول شدم، گفتم سال 97 بودجه فرهنگی به هیچ عنوان نباید در محل دیگری هزینه شود، امسال هم به همین شکل بود. عدد بودجه، عدد بزرگی نیست وگرنه دیگر به این شکل نیست که از بودجه‌های فرهنگی در جای دیگری هزینه شود و فاکتور کنند، حتما باید مدیرکل فرهنگی آن را تایید کند تا پرداخت شود. در مورد نشست‌ها، معمولا در استان‌هایی که حاضر می‌شوم با مسئولان تشکل‌ها نشست‌هایی داریم. هیات‌رئیسه دانشگاه‌ پیام‌نور به صورت معمول در یک سفر به سه استان سرکشی می‌کنند و در این سه استان پخش می‌شویم، به همین خاطر رسانه‌ای نمی‌شود. ضمن اینکه در دیدارهایی که در محل سازمان‌ مرکزی داشتم با دانشجویان بسیاری ملاقات کردم.

اما نشست‌هایی ویژه دانشجویان نداشتید و این ارتباط کم‌رنگ باعث شده دانشجویان تصور کنند رئیس دانشگاه اطلاع دقیقی از وضعیت آنها ندارد.

چند وقت پیش مسئول یکی از تشکل‌های دانشجویی اهواز آمد و با او صحبت کردیم. از نظر ما منعی وجود ندارد ولی چون محل استقرارمان در سازمان مرکزی است، ارتباط چندانی با دانشجویان نداریم.

انتقاد دانشجویان چطور؟ به گوش شما می‌رسد؟

بله، معاون فرهنگی دانشگاه نظرات و انتقادات دانشجویان را منتقل می‌کند و به همین خاطر با جریانات دانشجویی بیگانه نیستم.

 

* نویسنده : ابوالفضل مظاهری روزنامه نگار

نظرات کاربران
تعداد نظرات کاربران : ۰
capcha

خبرهای روزنامه فرهیختگانآخرین اخبار

خبرهای روزنامه فرهیختگانمرتبط ها